گل های زینتی و آپارتمانی

گل شمعدانی

گلی زیبا در رنگ های متفاوت

شناخت و معرفی شمعدانی 

گل شمعدانی با نام علمی پلارگونیومPelargonium  جز گیاهان آپارتمانی و زینتی ( حتی برای کاشت در فضای آزاد نیز کاربرد دارد ) بوده و شرایط نگهداری آسانی دارد . شمعدانی گیاهی مناسب برای آب و هوای متعادل و کمی مرطوب سواحل دریاست . با دانه برفی همراه باشید تا روش نگهداری از این گیاه گلدار را برای شما به اشتراک بگذاریم . شمعدانی در واقع گیاهی آفریقایی ، استرالیایی ، آمریکایی و مدیترانه ای محسوب می شود . ( البته این گیاهان در سراسر مناطق معتدل دنیا می توان یافت ) که حدود ۲۰۰ گونه دارد .

  • این گیاهان از راسته ی شمعدانی ، تیره ی قیطران یا شمعدانیان Geraniaceae هستند .
  • در رنگ ها و نمونه های گوناگون دیده می شود .
  • ارتفاع این گیاهان در طبیعت به ۱/۵ الی ۲ متر هم می رسد .
  • این گیاهان جز گیاهان علفی ، پایا ، یک ساله دو ساله یا چند ساله هستند .
  • ساقه ها ترد و از مقاومت کمی برخوردار بوده و اغلیب به صورت گوشتی دیده می شوند .
  • برگ های گل شمعدانی ،  تکی و فرد ،  اغلب عطری ، پنجه ای و سطح آن دارای کرک است .
  • رنگ برگ ها بسته به نوع واریته سبز و ابلق است .

گل های گیاه شمعدانی 

  • گل ها از صفات خاصی در این گیاه برخوردار هستند .
  • دارای گل هایی بزرگ است .
  • این گیاه به راحتی می تواند در شرایط خانه ام به راحتی به گلدهی برسد .
  • ظاهری بسیار زیبا با گل های رنگی ( قرمز ، آبی ، صورتی ، سفید و …) وجود دارد .

انواع گل شمعدانی 

 در نمونه های شمعدانی می توان به موارد زیر اشاره کرد :

۱ – شمعدانی معمولی Pelargonium hortorum :

شمعدانی معمولی خود دارای انواع مختلفی است که به چند نمونه از آن می پردازیم :

الف )  شمعدانی زونال Pelargonium zonale

گل شمعدانی زونال

نام دیگر این شمعدانی ، شمعدانی حرامزاده است .

این گیاه از دسته ی شمعدانی های ساده و معمولی محسوب می شود .

دارای گل هایی به رنگ های قرمز و صورتی بوده در فصل های مختلفی از سال مثل فصل بهار ، تابستان و پاییز شکوفا می شود . این گونه از شمعدانی ، پا کوتاه  بوده و دارای برگ هایی بزرگ با حاشیه ای کنگره دار است .

ب ) شمعدانی بهار هلویی 

این گیاه دارای ارتفاعی حدود ۴۵ الی ۵۰ سانتی متر می باشد .

گل های این گیاه به رنگ های زرد و صورتی خودنمایی می کنند .

پ ) شمعدانی سفید 

این گونه از گروه شمعدانی معمولی دارای برگ هایی ریز تر و پرپر بوده و گل هایی به رنگ سفید دارد .

ت ) شمعدانی نقره ای

دارای گل هایی به رنگ قرمز پررنگ است .

برگ های این نوع شمعدانی مرکزی سبز و در اطراف حاله ای سفید و نقره ای رنگ دارد .

ث ) شمعدانی ترمه ای 

دارای گل هایی کم پشت و به رنگ صورتی پررنگ است .

دارای برگ هایی سبز با حاشیه ای رنگی با رنگ های زرد و کرم  ( ابلق ) دارد .

۲ – شمعدانی برگ عشقه ای یا پیچ Ivy geranium و Pelargonium peltatum :

نام یک گونه از سرده ی شمعدانی محسوب می شود .

علت نام گذاری این گیاه به برگ عشقه ای یا پیچ روسی نازک بودن ساقه ها و پیچ خوردن آن ها است . این گیاه نوعی شمعدانی رونده است . پس برای تثبیت ساقه ها باید از قیم یا داربست استفاده نمود .  این گیاه دائمی و مقاوم به سرما و سایه می باشد .  همه ی گونه های این جنس بومی آفریقای جنوبی هستند . برگ های این نوع  ۵ لوب ، ضخیم ، کنگره دار ، ۱ رنگ و و دو رنگ ، شکننده هستند  ( برگها دارای حلقه وسطی تیره رنگ می باشند ) . کرک های این گونه نسبت به گونه های دیگر کمتر است . فصل گل دهی این گیاهان از بهار شروع شده و تا پاییز ادامه می یابد . دارای گل هایی به رنگ بنفش، صورتی و قرمز می باشد .

خاک این نوع شمعدانی باید از ۳ قسمت لوم + ۱ قسمت کود دامی + ۱ قسمت ماسه باشد .

pH خاک برای شمعدانی پیچ  باید کمتر از ۳/۵ باشد .

۳ – شمعدانی اژدر pelargonium domesticum :

شمعدانی اژدر

نام های دیگر شمعدانی اژدر ، شمعدان آلمانی و یا شمعدان گل درشت است .

این نوع از گونه ی گیاه شمعدانی ، چند ساله و همیشه سبز است .

دارای برگ هایی تقریبا دایره ای ، سبز  ، چین خورده ، چند بخشی و با حاشیه ای دندانه دندانه است .

برخلاف اکثر شمعدانی های دارای اندام های بدون کرک است .

دوره ی گل دهی این گونه نسبت به سایر گونه ها کمتر می باشد .

دارای گل هایی درشت با ۵ گلبرگ و به رنگ های صورتی ، با رگبرگ های ارغوانی کمرنگ تا پررنگ و سفید است .

این گیاهان هم برای کاشت در فضای باز و هم گلدان کاربرد دارد .

۴ – شمعدانی گل درشت Pelargonium grandiflorum :

گل شمعدانی گل درشت

همانطور که از اسم این شمعدانی پیداست ، گل های این نوع شمعدانی از سایر شمعدانی ها درشت است .

دارای برگ هایی نسبتا دایره ای ، ۵ لوب با حاشیه ای دندانه دار و ریز از نوع اژدر است .

دارای رنگ های متنوعی چون  سفید ، صورتی ، ارغوانی ، قرمز می باشد .

۵ – شمعدانی عطری Pelargonium graveolens :

گل شمعدانی عطری

این گونه بعنوان گیاه زینتی و مناسب آپارتمان نیز در نظر گرفته می شود .

همانطور که از اسم این گیاه مشخص است ، دارای برگ ، ساقه و گل های عطری بوده و در صنعت عطر سازی هم مورد استفاده قرار می گیرد . طول عمر گل های گونه عطری کوتاه است . این گیاه در دمای ۵ الی ۱۰ درجه بهترین رشد را داشته و به خاک همیشه مرطوب نیاز خواهد داشت .

۶ –  شمعدانی سیتروزوم Prince of Orange Geranium :

گل شمعدانی سیتروزوم

نام علمی این گیاه Pelargonium ‘citrosum و از گونه های خاص شمعدانی محسوب می شود . برگ های این گونه دارای شیار و بریدگی های عمیق بوده و از نظر ظاهری بسیار شبیه به شمعدانی عطری است . گل های این نوع بسیار کم پر و به رنگ های ارغوانی مایل به سفید است .

۷ – شمعدانی تومنتوزوم  pelargonium tomentosum :

این گونه جز خاص ترین گونه های شمعدانی بوده و دارای مواد آروماتیک یاهمان مواد خوشبو در برگ های خود است .

فصل شکوفایی این گیاه ، بهار و تابستان است .

داری گل هایی با گلبرگ هایی بسیار ریز و به رنگ سفید است  .

سطح برگ ها پوشیده از کرک است .

این مطلب را هم بخوانید !
گل فیتونیا

۸ – شمعدانی طلایی pelargonium golden

دارای برگ هایی به رنگ سبز و زرد با همان ابلق است .

حلقه های وسطی گیاه در بعضی برگ ها دیده و یا در بعضی دیگر به طور کامل از بین رفته اند .

دارای گل هایی به رنگ قرمز ، صورتی و پرپر هستند .

حلقه وسطی برگها در بعضی به کلی از بین رفته و در بعضی به طور کامل نمایان است .

۹ – شمعدانی آنجل pelargonium angel :

این نوع شمعدانی دارای گل هایی با رنگ های تلقیقی چون ارغوانی و سفید ، صورتی و ارغوانی است .

گل ها دارای ۵ گلبرگ هستند و ۲ گلبرگ بالایی در یک رنگ و ۳ گلبرگ پایینی رنگ دیگری است .

برگ های این نوع دارای شیارهای عمیق بوده و لبه ی برگ کنگره دار است .

۱۰ – سوزن چوپان قرمز Geranium robertianum :

این گونه نام یک سرده از شمعدانی است .

این گیاه بومی اروپا و قسمت هایی از قاره ی آسیا ، آمریکای شمالی و آفریقای شمالی است .

در ایالت کالیفرنیا به عنوان یک گیاه بدبو شناخته  و یک گیاه مضر طبقه بندی می شود .

این گیاه از شمعدانی یک گیاه یک ساله و دو ساله بوده و اغلب روی زمین به صورت خوابیده رشد می کند .

ارتفاع این گیاهان به بیش از ۵۰ سانتی متر می رسد .

فصل گلدهی این گیاهان از اردیبهشت ماه شروع و تا پاییز ادمه می یابد .

گل ها به رنگ صورتی است . دلیل نام گذاری این گیاه به سوزن چوپان قرمز ، وجود غنچه هایی قرمز ، باریک و نوک تیز شبیه به سوزن است .

دارای گل هایی با ۵ گلبرگ به قطر ۸ الی ۱۵ میلی متر است .

برگ های این گیاه به صورت جدا ، سه گانه و مثلثی شکل دیده می شوند .

برگ ها در اواخر فصل گل دهی به رنگ قرمز در می آیند .

ساقه‌های این گیاه به رنگ سبز تیره و مایل به رنگ قرمز هستند .

شرایط نگهداری از گل شمعدانی 

این گیاه ، هوای آزاد ، محیطی سایه روشن و بیشتر خنکی را می پسندد . فضای دور حوض برای این گیاهان محیطی کاملا مناسب را فراهم آورده و در این محیط گیاهان شاداب تر و پر گل تر دیده می شوند .

نور مورد نیاز  :

  • این گیاه جز دسته گیاهانی است که به نور مستقیم آفتاب احتیاج دارد .
  • اگر گیاهان را در فصل های بهار و تابستان در خارج از منازل نگهداری می کنید بهتر است در فصل تابستان در سایه سار درختان و محیطی سایه روشن قرار گیرند چراکه به علت بالا بودن سطح تابش نور در فصل تابستان ممکن است گیاه دچار سوختگی شود .
  • در فصل زمستان آن را در پشت پنجره شمالی و یا هر پنجره ای که نور مناسب دارد ، قرار دهید تا نور مورد نیاز گیاه تامین شود . در فصل زمستان به طبع گل دهی گیاه کمتر خواهد شد چراکه در این فصل گیاه نور کافی برای گلدهی را دریافت نخواهد کرد .
  • نور آفتاب ، گل دهی را نیز افزایش می دهد .

نکته :

اگر به گل شمعدانی نور کافی نرسد ، برگ های گیاه کمرنگ شده و گیاه به تدریج از گل دهی افتاده و از بین خواهد رفت . پس یکی از فاکتورهای اصلی در زنده ماندن گیاه و شکوفا شدن آن ، تامین نور مورد نیاز گیاه است . در فصل زمستان اگر پنجره ی نور گیری برای قرار دادن گیاه ندارید می توانید به وسیله ی لامپ های مصنوعی ال ای دی نیاز نور را برای گلدهی گیاه فراهم سازید .

نیاز آبی گل شمعدانی :

  • شمعدانی ها معمولی هوای خشک را بیشتر دوست دارند .
  • اجازه دهید سطح خاک در بین دو آبیاری خشک شود سپس شمعدانی های معمولی را آبیاری کنید .
  • شمعدانی های عطری و پیچ عشقه ای محیط مرطوب تری برای رشد نیاز دارند .
  • برای شمعدانی های عطری و عشقه ای بهتر است خاک همیشه اندکی مرطوب باشد .
  • در فصل بهار و تابستان شمعدانی های معمولی را هر هفته ۱ الی ۲ مرتبه و شمعدانی های عطری و پیچ را هر هفته ۳ الی ۴ مرتبه می توانید آبیاری کنید .
  • آبیاری در فصل زمستان را کاهش دهید .
  • آبیاری بیش از حد باعث رشد علفی و کاهش تعداد گل می شود .

رطوبت بیش از حد برای گیاه شمعدانی مضر نیست ولی برای گل ها و غنچه ها مضر است .

 خاک مورد نیاز :

خاک این گیاهان همانند خاک گل کالانکوئه بلوسفلدیانا ، گندمی ، گل سنگ  و … باید دارای زهکش متناسب باشد . تا آب به سهولت در زمان آبیاری از کف گلدان بیرون رود و ریشه ی گیاه را دچار پوسیدگی و قارج نکند .

  • شمعدانی خاک سنگین ( مثل خاک باغچه ۴ قسمت + خاک برگ  ۲ قسمت + کود گاوی پوسیده ۲ قسمت + ماسه ۲ قسمت  ) نیاز دارد .
  • pH خاک بین ۶ الی ۶/۵ مناسب است .
  • اگر در مناطقی با تابستان های خیلی گرم هستید ، می توانید نصف خاک گلدان را تورب استفاده نمایید .
  • تورب رطوبت مورد نیاز را در بافت خود نگه می دارد . اگر مقدار استفاده شده از تورب و خاکبرگ بیش از حد مجاز باشد ، خاک گلدان حالت اسیدی به خود گرفته و رشد گیاه کم و یا متوقف خواهد شد .

دمای مورد نیاز :

  • در فصول سرد شمعدانی را به محیط گرم انتقال دهید .
  • دمای مناسب برای شمعدانی های معمولی بین ۱۰ الی ۲۵ درجه ی سانتی گراد است .
  • دمای مناسب رای گل دهی هر نوع شمعدانی در شب ۱۷ درجه و در روز ۲۰ درجه می باشد .
  • البته بسته به گونه ی گیاه شمعدانی و نوع تکثیر آن گستره دمایی گلدهی نیز تغییر خواهد کرد .
  • مثلا شمعدانی های عطری در دمای ۵ الی ۱۰ درجه ی سانتی گراد رشد بیشتری داشته و به گل دهی می رسند .
  • برای جلوگیری از رشد طولی گل دمای مورد نیاز محیط را به بالای ۱۸ الی ۲۰ درجه افزایش دهید .
  • در گیاهان به دست آمده از قلمه ( روش غیر جنسی ) ، دمای شبانه ی ۲۱ درجه بهتر از دمای ۱۰ یا ۱۵ درجه گلدهی را می تواند سرعت ببخشد .
  • در شمعدانی های به دست آمده توسط بذر ( روش جنسی ) ، دمای ۱۰ الی ۲۵ درجه می تواند به رشد و گلدهی کمک شایانی کند .
  • برخی از نمونه های شمعدانی ها همانند زونال یا حلقه ای تا دمای ۰ درجه را تحمل می کنند .
این مطلب را هم بخوانید !
افوربیا تریگونا قرمز و سبز و نگهداری آنها

کود مناسب برای انواع شمعدانی 

این گیاهان همانند اکثر گیاهان دیگر برای رشد و گلدهی نیاز به کود دهی پیدا می کنند . هر ۱۵ الی ۳۰ روز یک مرتبه از کودهای کامل گل و گیاهان آپارتمانی مثل ۲۰ ۲۰۲۰ در فصل بهار و تابستان ( از اردیبهشت تا شهریور ماه ) می توان استفاده نمود . برای کود دهی بهتر است نصف غلظت گفته شدن در روی جلد استفاده نمود . از دادن کودهای آهن به گیاه خودداری کرده و در فصل زمستان کود دهی را متوقف کنید .

کوددهی بیش از حد منجر به رشد بیش از حد گیاه ( رشد علفی ) و کاهش گلدهی می شود .

هرس گیاه شمعدانی 

  • گیاهان شمعدانی که هرس شوند قابلیت گلدهی پیدا می کنند .
  • هرس این گیاهان باید در پاییز بویژه در ماه های مهر و آبان انجام شود .
  • شاخه های آسیب دیده ، خارج از فرم و یا خشک را از گیاه جدا کنید .

آفات ، بیماری و مشکلات نگهداری از گل شمعدانی 

علت پوسیدگی ریشه در این گل چیست ؟

  • علت اصلی این مشکل در اثر آبیاری بیش از اندازه و نداشتن زهکش در خاک و گلدان و آبشویی بیش از حد گیاه و یا نمک های موجود در آب پدیدار می شود .
  • آبیاری را قطع کنید و از زهکش بودن خاک و گلدان اطمینان حاصل کنید .
  • گاهی در اثر آبیاری بیش از اندازه ، گیاه شما دچار بیماری قارچی شده و از بین می رود .
  • بهتر است در چنین مواقعی از آب جوشیده سرد شده ی بدون املاح و نمک و یا آب مقطر استفاده کرد .

علت خاکستری شدن رنگ، پژمردگی و مشاهده ی تار عنکبوت در زیر برگ ها چیست ؟

  • کنه ی تار عنکبوتی قرمز عامل اصلی آن است .
  • این آفات بیشتر در اثر آبیاری بیش از حد ، مرطوب بودن همیشگی خاک و کمبود نور به وجود می آیند .
  • این حشرات باعث زرد شدن برگ ها ، بستن تار عنکبوت در زیر برگ ها و توقف رشد گیاهان خواهد شد .
  • برای نابودی آن ها از سم کونفیدور ، مالاتیون ، دیازینون ، تترادیفون و … می توان استفاده نمود .

علت پژمردگی گل شمعدانی چیست ؟

پژمردگی این گیاه در بعضی موارد می تواند به علت قارچی وجود قارچ ها در خاک است .

یکی دیگر از عواملی که در پژمرگی این گیاهان نقش دارد ، قرار دادن گیاه در زیر نور مستقیم خورشید در روزهای گرم تابستان است . علت آن قرار گیری ساقه های نرم و آبکی در گرما و از دست دادن آب و رطوبت خود است . در این حالت بهتر است گیاه را آبیاری کرده و در روزهای گرم تابستان گیاه را در محیطی سایه روشن مثل سایه سار درختان قرار دهید .

یکی دیگر از عواملی که باعث پژمردگی گیاه می شود ، سرمای بیش از حد است .

علت سیاه شدن سرشاخه ها چیست ؟

  • علت اصلی این مشکل دمای پایین و یخ زدگی گیاه است .
  • در این صورت بایدگل شمعداین را به مکان گرم تر منتقل کنید .

علت اصلی قرمز شدن برگ ها ی گل شمعدانی چیست ؟

  • در شرایط محیطی سرد و خشک ، برگ های مسن گیاه ، قرمز رنگ می شوند .
  • در دمای پایین و سرما فسفر موجود در خاک به حالت نامحلول وجود دارد .
  • در این صورت گیاه نمی تواند از آن استفاده کند و برگ ها به رنگ قرمز پدیدار می شوند .
  •  گیاه را به مکان گرم و با نور مناسب انتقال بدهید .

علت ریزش گل های شمعدانی چیست ؟

  • تغییرات شدید دمایی مثل سرما و گرمای و خشک بودن بیش از حد محیط باعث ریختن گل های گیاه خواهد شد .
  • گیاه را در دمایی بین ۱۰ الی ۲۵ درجه و در مکانی مناسب قرار دهید .
  • عوامل ذکر شده باعث قهوه ای شدن نوک برگها هم خواهد شد .

علت گل ندادن گل شمعدانی چیست ؟

عوامل زیادی در گل نددن گیاه نقش دارند که عبارتند از :

  • کمبود نور 
  • عدم مواد غذایی در خاک
  • کوددهی بیش از اندازه و
  • آبیاری بیش از حد 

عوامل را بررسی کنید و نسبت به آن اقدام نمایید .

علت زرد شدن و خشک شدن گیاه چیست ؟

عوامل متعددی می تواند باعث بروز این مشکل شود که عبارتند از :

  • نور زیاد 
  • نور کم
  • دمای بالا 
  • آبیاری کم و یا بیش از اندازه
  • خشک بودن بیش از حد محیط
  • آفات و بیماری به نام ورتیسیلیوم (verticillium) باعث توقف رشد ، پژمردگی و تغییر رنگ برگها به زرد روشن میشود.

عوامل را بررسی کنید و نسبت به آن اقدام نمایید .

تکثیر گل شمعدانی 

شمعدانی را می توان به چن روش تکثیر نمود .

کاشت بذر ( روش جنسی ) :

  • کاشت بذر این گیاه روش مرسومی نیست و مستلزم شرایط مناسب و تجربه است .
  • کاشت بذر این گیاهان بسیار شبیه با کاشت بذر گیاه دروزرا (دروسرا) است .
  • برای خواندن اطلاعات بیشتر درباره ی کاشت بذر لطفا صفحه گیاه دروزرا (دروسرا) بخش کاشت بذر را مطالعه نمایید .

قلمه زدن گل شمعدانی ۱ ( روش غیر جنسی )

  • بهترین و متداول ترین روش ، قلمه زدن است .
  • تهیه قلمه آنها در اوایل فصل تابستان تا اواسط فصل پائیز از روی گیاهان برداشت میشود باید انجام گیرد .
  • سعی کنید قلمه های به دست آمده سبز ، رسیده و نیمه چوبی  باشند .
  •  قلمه ای با طول ۱۰ الی ۱۵ سانتی متر از گیاه مادر زیر بند یا گره ( باید دارای حداقل ۳ گره باشد ) جدا کنید .
  • قلمه باید حداقل ۲ برگ و یا بیشتر داشته باشد .
  • برگ های قسمت پایینی قلمه را تا جایی که در خاک قرار می گیرد را جدا کنید .
  • بستر مناسبی از ترکیبات پیت ماس + ماسه تهیه کرده و قلمه ها را بکارید .
  • خاک بستر را مرطوب کنید .
  • برای حفظ رطوبت می توانید روی قلمه ها را با کیسه های نایلونی شفاف و داری تهویه بپوشانید .
  • قلمه ها را در چند روز اول کاشت در محیطی کاملا سایه قرار دهید .
  • پس از ان به تدریج نور محیط را افزایش داده و در دمایی بین ۱۷ الی ۲۵ درجه نگهداری کنید .

قلمه ی شمعدانی در آب ۲ ( روش غیر جنسی )

در روش های دیگر می توانید قلمه ی گیاه را در ابتدا در آب ریشه زایی کرده و پس از آن در خاک های ذکر شده بکارید .

امتیاز
رتبه این مطلب

دانه برفی

باعث افتخار ماست که با ارائه اطلاعات به شما عزیزان ، در زیبایی منازل و محیط اطراف شما نقش داشته باشیم .

نوشته های مشابه

guest
0 دیدگاه کاربران
بازخورد درون خطی
نمایش همه نظرات
دکمه بازگشت به بالا
0
به چه چیزی تمایل دارید لطفا دیدگاه بگذاریدx
()
x